Adam Romuald Stanisław Fastnacht
Biografia
Adam Romuald Stanisław Fastnacht urodził się 27 lipca 1913 w Sanoku. Był polskim historykiem, badaczem dziejów Sanoka i ziemi sanockiej, kustoszem Ossolineum.
Studiował historię na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, a geografię jako przedmiot dodatkowy. Publikował pierwszy artykuł podczas studiów w Kurierze Lwowskim. Magisterium z historii społecznej i gospodarczej uzyskał 11 grudnia 1935 na podstawie pracy Literatura ludowa w Galicji w latach 1846–1850, pod kierunkiem prof. Franciszka Bujaka. Otrzymał stypendium Funduszu Pracy i studiował geografię z prawem do nauczania tego przedmiotu.
Po studiach pozostał na UJK we Lwowie jako asystent wolontariusz w Zakładzie Historii Społecznej i Gospodarczej; odbywał praktyki w VII Państwowym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki we Lwowie. Do końca istnienia II RP przygotowywał pracę doktorską pt. Osadnictwo ziemi sanockiej w latach 1340–1650.
Podczas II wojny światowej razem z bratem odmówili przyjęcia niemieckiego obywatelstwa we Lwowie. Przenieśli się do Sanoka; Adam został zatrudniony w Wydziale Wyżywienia i Rolnictwa Starostwa Powiatowego w Sanoku. Działał w Związku Walki Zbrojnej, a następnie w Armii Krajowej; ukrywał się pod zmienioną tożsamością jako Adam Stupnicki. Jego brat Marian został aresztowany przez Niemców w 1943 i prawdopodobnie w kwietniu 1944 rozstrzelany w obozie Auschwitz.
Po wojnie osiadł we Wrocławiu, gdzie w 1946 obronił doktorat na Uniwersytecie Jagiellońskim na podstawie pracy Osadnictwo ziemi sanockiej w latach 1340–1650, która została opublikowana dopiero w 1961. Rozpoczął pracę w Bibliotece Ossolińskich we Wrocławiu, początkowo jako kierownik działu wypakowywania i przenoszenia transportowanych zbiorów; od 1951 do przejścia na emeryturę w 1979 był kierownikiem Działu Rękopisów, a od 1962 starszym kustoszem dyplomowanym. W 1975 został mianowany docenta. Wspierał Muzeum Ziemi Sanockiej i prowadził prace nad Słownikiem historyczno-geograficznym ziemi sanockiej w średniowieczu oraz monografią Leska; przygotowywał także monografię Sanoka, lecz nie ukończył jej przed śmiercią w 1987.
Należał do Związku Nauczycielstwa Polskiego, Polskiego Towarzystwa Historycznego, Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego, zasiadał w zarządzie Wrocławskiego Towarzystwa Miłośników Historii i w Radzie Naukowej Ossolineum.
Ożenił się z Kazimierą Patała (1920–2019); ich dzieci to Anna Fastnacht-Stupnicka (ur. 1948) i Zbigniew Fastnacht (1942–2001).
Przez kontuzje biodra przeszedł amputację prawej nogi w wieku około 50 lat. Zmarł 16 lutego 1987 we Wrocławiu i został pochowany na Cmentarzu Grabiszyńskim; na grobie umieszczono kamień z Bieszczadów.
Upamiętnienie: Muzeum Regionalne w Brzozowie otrzymało imię Adama Fastnachta w 1987 roku. W Sanoku w dzielnicy Dąbrówka ustanowiono ulicę jego imienia i nazwiska.